امروز پنجشنبه ۲۷ دی ۱۳۹۷ مصادف با ۱۱ جماد أول ۱۴۴۰
  • اذان صبح: ۰۵:۴۵
  • طلوع آفتاب: ۰۷:۱۳
  • اذان ظهر: ۱۲:۱۴
  • غروب آفتاب: ۱۷:۱۵
  • اذان مغرب: ۱۷:۳۵
  • نیمه شب شرعی: ۲۳:۳۰
  • حضرت محمد(ص): طلب علم بر هر مسلمانی واجب است، همانا خدا جویندگان علم را دوست دارد.
+-
بازدید: ۱۴
۱۷ دی ۱۳۹۷
تکالیف و مسئولیت‌های متقابل فعالان عرصه حقوق و قضا

نحوه ارتباط میان قاضی و وکیل

بین قاضی و وکیل که هر دو حقوقدان و هرکدام در سمت رسمی خود هستند ارتباطی مستقیم وجود دارد که باید این ارتباطات به نحوی قانونی و صحیح باشد. وکیل و قاضی هرکدام وظایفی دارند؛ قاضی، تحقیق و قضاوت می‌کند و وکیل، دفاع از موکل خود در پرونده را برعهده دارد.

عبدالرحیم سمسارزاده – رئیس شعبه ۴ دادگاه عالی انتظامی قضات

بین قاضی و وکیل که هر دو حقوقدان و هرکدام در سمت رسمی خود هستند ارتباطی مستقیم وجود دارد که باید این ارتباطات به نحوی قانونی و صحیح باشد. وکیل و قاضی هرکدام وظایفی دارند؛ قاضی، تحقیق و قضاوت می‌کند و وکیل، دفاع از موکل خود در پرونده را برعهده دارد.

در رابطه میان قاضی و وکیل روابط پیچیده‌ای حاکم نیست و هر دو طرف باید احترام هم را نگه‌دارند البته جدای از بحث اخلاقی، رفتار قاضی در مقابل وکیل باید به‌گونه‌ای باشد که شأن دو طرف رعایت شود. هرچندکه این مورد غیر از قوانینی است که دو طرف را ملزم به بااخلاقی می‌کند.

همه ما می‌دانیم که در قانون آمده است: «چنانچه قاضی رعایت شأن قضا را نکند، مرتکب تخلف شده است و مجازات می‌شود»؛ وکیل نیز در مورد نوع وکالت، عملکرد و وظایفش در مقابل موکل خود در دادگاه وظایفی دارد که اگر رعایت نکند تخلف کرده است و باید مجازات آن را تحمل کند.

به‌طورکلی قضات باید در مورد همه اعم از وکیل، ارباب‌رجوع، همکاران قضایی و اداری خود شأن قضایی را رعایت کنند؛ عملکرد و رفتار قاضی باید به شکلی باشد که مردم از ته دل به وی احترام بگذارند نه از روی ترس.

در مورد وکلا نیز نظام‌نامه و ساختاری وجود دارد که قانون برای آنان طراحی و این افراد را ملزم به رعایت کرده است.

به عبارت صحیح‌تر وکلا نیز بعد از پایان دوره کارآموزی سوگند معروفی یاد می‌کنند و باید آنچه در سوگند به آن تأکید می‌شود را رعایت کنند. این سوگند از چنان اهمیتی برخوردار است که عمل نکردن به آن تخلف به‌حساب می‌آید و برابر قوانین صنفی کانون وکلا، با خاطی برخورد می‌شود.

برابر قانون، چنانچه وکیل دچار تخلف شود، می‌توان با مراجعه به دادسرای انتظامی کانون وکلا، اعلام شکایت کرد؛ به‌این‌ترتیب ضمن رسیدگی به تخلف وکیل، از سوی دادستان نیز کیفرخواست علیه وی صادر و تقاضای مجازات می‌شود. در ادامه روند رسیدگی نیز در دادگاه کیفرخواست بررسی و در صورت احراز تخلف، برابر قانون، برای وکیل متخلف مجازات تعیین خواهد شد.

مجازاتی که در انتظار چنین وکلایی است از توبیخ کتبی که کمترین مجازات به شمار می‌رود تا حد حذف پایه وکالت، انفصال مدت‌دار یا دائم از وکالت در نظر گرفته می‌شود؛ احکامی که در محاکم کانون وکلا صادر می‌شود از درجه ۴ به بالا یعنی انفصال با اعتراض محکوم‌علیه قابل‌تجدیدنظرخواهی در دادگاه عالی انتظامی قضات است یا اگر دادگاه کانون، وکیل را تبرئه کند؛ با اعتراض شاکی یا خود کانون، موضوع قابل‌ تجدیدنظرخواهی و شکایت است.

گذشته از وکلا، ‌قانون درباره قضات نیز سخت‌گیرانه برخورد کرده است؛ در مورد تخلفات قضات نه جرایم آنها، دادسرای انتظامی، دادگاه عالی انتظامی و دادگاه تجدیدنظر عالی انتظامی به این موارد رسیدگی می‌کند.

حالا باید به این سؤال پاسخ دهیم: «رفتار صحیح چگونه است؟» و پاسخ این است:

وکیل به لحاظ قانونی وظیفه دارد در مواردی که دادگاه حضور وی را در پرونده لازم تشخیص می‌دهد در محکمه حاضر شود و اگر عذری برای غیبت دارد، در موعد مقرر قانونی یا از قبل آن، علت عدم حضور خود را اعلام کند؛ مثلاً چنانچه یک پرونده حقوقی در یک دادگاه دارد اما در دادگاهی دیگر همزمان پرونده مهم‌تری در دست بررسی است و وی باید در پرونده دوم حاضر باشد کافی است به دادگاه اعلام و لایحه دفاعی خود را به دادگاه اول ارائه کند. به‌این‌ترتیب شأن قضات رعایت و از سوی دیگر اخلاق حرفه‌ای نیز موردتوجه قرارگرفته است.

درست است که وکیل از نظر حرفه‌ای باید به دفاع از موکل خود بپردازند اما در عین حال باید آرامش و حرمت دادگاه را رعایت کند؛ همچنین موظف است به دادگاه و مقام قضایی احترام بگذارد و به طرز صحیح و قانونی ادعای موکل خود را مطرح کند یا حتی از به کار بردن کلمات نامأنوس، غیرواقعی و زشت پرهیز کند.

در مقابل قاضی نیز موظف به رعایت کردن برخی بایدهاست. به عبارتی در کنار همه مواردی که وکلا باید رعایت کنند قاضی هم باید شخصیت وکیل را در نظر بگیرد و برخوردهای نامناسب با وی نداشته باشد. این فرد باید با احترام و در چارچوب قانون با وکیل رفتار و اجازه دهد که وکیل از موکلشان دفاع کند. به‌هرحال قانون نیز برای وکیل اهمیت و حرمت قائل شده است. در یک کلام وکلا بازوان قضات و دستگاه قضایی هستند به‌شرط آنکه همه فعالیت‌های وکیل قانونی باشد.

با توجه به همه این موارد باید به این مورد نیز توجه کرد که قاضی موظف است به دفاعیات قانونی وکلا توجه کند. در بسیاری از جهات وکیل می‌تواند قاضی را راهنمایی کند. وکلا با لایحه‌های تقدیمی و در مقام دفاع، اگر به نحو قانونی حرکت کنند تصمیم‌گیری در پرونده را برای قاضی آسان خواهند کرد. در پرونده‌هایی که وکیل حضور دارد، قاضی می‌تواند از لایحه و اظهارات وکیل برداشت قانونی و درستی به دست آورد. این دو باهم به‌خوبی می‌توانند مسیر پرونده را پیش ببرند به‌شرط آنکه هر دو درست و قانونی عمل کنند.

دیدگاه شما

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *